Việc sắp xếp thôn, tổ dân phố trong giai đoạn mới đặt ra yêu cầu nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ không chuyên trách ở cơ sở, đáp ứng nhiệm vụ phục vụ nhân dân.
Cán bộ các Tổ dân phố trên tuyến đường Tôn Đức Thắng (phường An Biên) tuyên truyền, nhắc nhở các hộ kinh doanh chấp hành quy định trật tự đường hè.
Nhiều thách thức
Sau khi chuyển sang làm công tác mặt trận, ông Nguyễn Đức Thể, 70 tuổi, nguyên Trưởng thôn Tranh Xuyên, xã Ninh Giang cho biết: "Những năm gần đây, đặc biệt từ thời điểm sáp nhập các thôn, tổ dân phố và triển khai vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, khối lượng công việc ở cơ sở tăng mạnh, trải rộng trên nhiều lĩnh vực như xây dựng Đảng, phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng - an ninh. Cùng với đó, yêu cầu đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động quản lý, điều hành và tổ chức thực hiện nhiệm vụ ngày càng trở thành xu hướng tất yếu và bắt buộc".
Với quy mô gần 1.200 hộ dân của thôn Tranh Xuyên, đòi hỏi các đồng chí tham gia cấp ủy, nhất là bí thư, trưởng thôn phải có sức khỏe, năng lực, khả năng nhanh nhạy thích nghi với thời đại công nghệ số, từ đó thực hiện tốt nhiệm vụ tại cơ sở, đưa chủ trương, nghị quyết của Đảng vào thực tiễn đời sống, phấn đấu hoàn thành các chỉ tiêu của chi bộ và Đảng bộ xã đề ra.
Bước sang năm thứ 5 được nhân dân địa phương tín nhiệm bầu giữ chức Bí thư chi bộ kiêm Trưởng thôn Đồng Tâm, xã Lạc Phương nhưng ông Vũ Xuân Yên, 53 tuổi, vẫn không khỏi băn khoăn, trăn trở trước khối lượng lớn công việc: "Chi bộ có tổng số 37 đảng viên, có tới 2/3 đảng viên ở độ tuổi 60 trở lên, khả năng tiếp cận công nghệ thông tin rất hạn chế.
Ngay cả điện thoại cá nhân của đảng viên cũng có nhiều chủng loại, cấu hình khác nhau, dẫn đến không ít tình huống “dở khóc, dở cười” khi không thể truy cập ứng dụng điểm danh trong các kỳ sinh hoạt chi bộ hoặc không mở, đọc được nội dung nghị quyết do dung lượng tệp quá lớn.
Bên cạnh đó, do đặc thù địa phương thuần nông, phần lớn thanh niên và đảng viên trẻ thường xuyên đi làm ăn xa, khiến chi bộ gặp nhiều khó khăn trong công tác tạo nguồn, phát triển đảng viên cũng như triển khai các hoạt động chuyển đổi số ở cơ sở".
Có thể thấy, cán bộ thôn, tổ dân phố hiện đối mặt với nhiều thách thức lớn do khối lượng công việc ngày càng tăng. Cùng với đó là những yêu cầu về thích ứng chuyển đổi số mạnh mẽ, quản lý địa bàn dân cư đông đúc và áp lực từ chủ trương sáp nhập, tinh gọn bộ máy cơ sở.
Đáng nói nữa là dù đảm đương khối lượng công việc lớn, nhưng phụ cấp của cán bộ thôn, tổ dân phố vẫn là mức khoán không chuyên trách, chưa tương xứng với công sức, trách nhiệm, thời gian, nhất là tại các địa phương, khu vực trọng điểm về dân cư, đô thị lớn, tập trung các dự án, cơ sở sản xuất, kinh doanh…
Cán bộ cơ sở uy tín, trách nhiệm
Chi ủy thôn Tranh Xuyên 1, xã Ninh Giang vận động hộ dân tại Đội 12 hiến đất mở rộng đường.
Ngày 20/5/2026 vừa qua, Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Thị Thanh Trà ký Chỉ thị số 21/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ về việc sắp xếp thôn, tổ dân phố và bố trí, sử dụng, chế độ, chính sách đối với người hoạt động không chuyên trách ở cấp xã, ở thôn, tổ dân phố.
Chỉ thị đề ra một số mốc thời gian quan trọng như UBND các tỉnh, thành phố kết thúc hoạt động đối với người hoạt động không chuyên trách tại cấp xã trước ngày 31/5/2026; xây dựng phương án tổng thể sắp xếp, tổ chức lại thôn, tổ dân phố, hoàn thành trước ngày 10/6/2026; đồng thời chỉ đạo UBND cấp xã xây dựng Đề án sắp xếp thôn, tổ dân phố; tổ chức lấy ý kiến nhân dân theo đúng quy định của pháp luật và trình HĐND cấp xã thông qua Đề án bảo đảm công khai, minh bạch và tạo sự đồng thuận trong quá trình triển khai thực hiện, hoàn thành trước ngày 30/6/2026.
Đặc biệt, Chỉ thị nêu rõ việc cần lựa chọn, giới thiệu người hoạt động không chuyên trách ở thôn, tổ dân phố là người có uy tín, sức khỏe, tâm huyết, trách nhiệm, năng lực vận động quần chúng nhân dân, từng bước trẻ hoá, nâng cao trình độ ứng dụng công nghệ thông tin, kỹ năng quản trị cộng đồng và chất lượng, hiệu quả phục vụ nhân dân.
Theo chỉ đạo của Trung ương và thành phố, các sở, ngành, địa phương ở Hải Phòng đang tích cực thực hiện sắp xếp, giải quyết chế độ thỏa đáng đối với người hoạt động không chuyên trách cấp xã, đồng thời, dự kiến phương án sắp xếp, sáp nhập các thôn, tổ dân phố trên địa bàn.
Thực hiện Kế hoạch của Ban Thường vụ Thành ủy, Ban Tổ chức Thành ủy cũng đang xây dựng và hoàn thiện Đề án nâng cao chất lượng đội ngũ bí thư chi bộ, trưởng thôn, tổ trưởng tổ dân phố trên địa bàn thành phố, dự kiến hoàn thành trong quý II/2026.
Đồng chí Bùi Thị Tuyết Mai, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND phường Phù Liễn thông tin: "Việc sắp xếp, sáp nhập tổ dân phố thực hiện trên cơ sở rà soát hiện trạng, căn cứ tiêu chí và nguyên tắc sắp xếp tổ dân phố theo quy định, xem xét yếu tố đặc thù từng tổ dân phố, bảo đảm tính đồng bộ, thuận lợi cho việc phát triển kinh tế - xã hội và ổn định đời sống nhân dân.
Lựa chọn, xây dựng đội ngũ cán bộ đủ tâm, đủ tầm, góp phần nâng cao hiệu quả công tác quản lý ở cơ sở, đáp ứng yêu cầu trong giai đoạn mới. Đảng ủy phường cũng tập trung chỉ đạo MTTQ và các đoàn thể tiếp tục tăng cường nắm bắt dư luận xã hội, kịp thời định hướng thông tin, tạo sự đồng thuận trong nhân dân. Các ngành, đơn vị liên quan đẩy mạnh tuyên truyền bằng nhiều hình thức để người dân hiểu rõ mục đích, ý nghĩa và lộ trình thực hiện việc sắp xếp, sáp nhập tổ dân phố tại địa phương".
Cùng với việc sắp xếp, mở rộng quy mô thôn, tổ dân phố, yêu cầu đặt ra đối với đội ngũ cán bộ không chuyên trách ở cơ sở cũng ngày càng cao. Theo đó, đội ngũ này cần được nâng cao chất lượng, đáp ứng yêu cầu chuẩn hóa về trình độ chuyên môn, kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin và năng lực quản trị cộng đồng nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động, chất lượng phục vụ nhân dân cũng như hiệu quả công tác quản lý ở cơ sở.